Wydajność i bezpieczeństwo
AVIF w WordPress 6.5: czy zmieniać format zdjęć na stronie

Od WordPress 6.5, wydanego w kwietniu 2024, zdjęcia AVIF wgrywa się tak samo jak JPEG czy PNG. Pod jednym warunkiem: serwer musi ten format obsługiwać. Dla większości sklepów i stron firmowych AVIF w WordPress to rozsądny krok, ale wprowadzany stopniowo, a nie przez masową podmianę całej biblioteki mediów (to akurat prosta droga do kłopotów). Poniżej piszę, co ten format daje, jak sprawdzić hosting, jak przejść na nowe pliki i kiedy lepiej jeszcze poczekać.
Spis treści
Czym jest format AVIF i co zmienia WordPress 6.5?
AVIF to nowoczesny format obrazów. Kompresuje lepiej niż JPEG, PNG, a nawet WebP, i przy tym trzyma wyższą jakość. WordPress 6.5 obsługuje go natywnie. Według ogłoszenia zespołu WordPress Core pliki AVIF mogą być do 50% mniejsze od JPEG przy tej samej jakości. Do tego szeroka gama kolorów, w tym HDR, i lepiej oddane drobne detale, np. faktura tkaniny czy liście w tle. No i jeszcze jedno: AVIF dogaduje się z mechanizmami, które WordPress stosuje domyślnie.
- Obrazy responsywne - przeglądarka pobiera wersję dopasowaną do szerokości ekranu.
- Fetch Priority - najważniejszy obraz na stronie, np. baner, dostaje pierwszeństwo przy pobieraniu.
- Lazy loading, czyli leniwe ładowanie - grafiki spoza ekranu wczytują się dopiero przy przewijaniu.
Co zyska sklep lub strona firmowa na zdjęciach AVIF?
Mniejsze pliki. Czyli szybsze ładowanie i mniej zużytego transferu, i po stronie serwera, i u odwiedzającego. Najmocniej odczuje to sklep z setkami zdjęć produktów w WooCommerce czy PrestaShop, gdzie sam listing kategorii potrafi ważyć więcej niż cała reszta strony razem wzięta. Klient na telefonie, często przy kiepskim zasięgu, szybciej zobaczy galerię i kartę produktu. Czy to od razu da wyższe pozycje albo większą sprzedaż? Nie, szybkość niczego takiego nie gwarantuje. Ale usuwa jeden z powodów, dla których ludzie zamykają kartę przed zakupem. A że AVIF obsługują wszystkie główne przeglądarki, większość witryn może z niego korzystać od razu.
Jak sprawdzić, czy serwer obsługuje AVIF w WordPress?
Tu decyduje nie sam WordPress, tylko biblioteka do przetwarzania obrazów na serwerze, czyli Imagick lub LibGD. Sprawdzenie zajmuje minutę:
- Zaloguj się do kokpitu i wejdź w Narzędzia -> Kondycja witryny.
- Otwórz zakładkę Informacje.
- Rozwiń sekcję Obsługa multimediów.
- Poszukaj pozycji AVIF na liście obsługiwanych formatów.
Nie ma AVIF na liście? Poproś hosting o aktualizację Imagick lub LibGD do wersji, która ten format obsługuje. Osobna historia to multisite. Istniejące witryny w sieci nie dostaną AVIF automatycznie, bo lista dozwolonych typów plików zapisuje się w momencie tworzenia strony. Ratunkiem jest filtr site_option w sieciowej wtyczce mu-plugin. To już robota dla administratora albo programisty, nie dla osoby od treści.
WebP czy AVIF: który format wybrać do obrazów WordPress 6.5?
AVIF zwykle wygrywa: mniejsze pliki, lepsza jakość. WebP jest za to bezpieczniejszy, gdy serwer albo część odbiorców nie radzi sobie z AVIF. Moim zdaniem decyzję najlepiej oprzeć na trzech pytaniach. Czy hosting obsługuje nowy format? Z jakich przeglądarek korzystają Twoi klienci? I czy grafik albo osoba dodająca produkty ma czym eksportować AVIF? Dane o przeglądarkach są w statystykach strony. Jeśli spora grupa odwiedzających siedzi na starszych wersjach, możesz zostać przy WebP albo dodać polyfill, czyli skrypt, który uczy starą przeglądarkę obsługi brakującej funkcji.
Jak przejść na AVIF: konwersja i wgrywanie zdjęć
Najprościej: wyeksportować zdjęcia do AVIF jeszcze przed wgraniem i potem używać ich w WordPressie jak każdego innego obrazu. Do konwersji wystarczy jedno z kilku narzędzi:
- eksport z programu graficznego, bo wiele edytorów ma już tę opcję,
- narzędzia wiersza poleceń, wygodne przy dużych partiach plików,
- otwarte narzędzia webowe, takie jak Squoosh, gdzie od razu widać porównanie jakości.
Aha, WordPress potrafi też sam robić AVIF z wgrywanych JPEG-ów. Służy do tego filtr image_editor_output_format, który wskazuje, na jaki format zamieniać przesyłane pliki. Jego ustawienie to praca dla programisty. Nie macie takiej osoby w zespole? Automatyzację można zlecić jako wtyczkę na zamówienie, którą przygotowuje na przykład K4.pl.
Kiedy lepiej wstrzymać się ze zmianą formatu?
Gdy hosting nie obsługuje AVIF, gdy sieć multisite działa bez poprawki albo gdy duża część klientów używa przeglądarek bez wsparcia dla tego formatu. Wtedy nie ma co się spieszyć. Przed zmianą przejrzyj też wtyczki do optymalizacji obrazów, motyw i integracje, np. eksport produktów do porównywarek cen czy synchronizację z PrestaShop. Nie każde z tych rozwiązań przyjmie nowe pliki. Kolejność, którą polecam: najpierw nowe zdjęcia i najcięższe grafiki, czyli banery i galerie, a reszta dopiero potem (o ile w ogóle zajdzie taka potrzeba).
Dla małej lub średniej firmy sprawa jest w sumie prosta. Sprawdź Kondycję witryny, przetestuj kilka plików na stronie produktu i zobacz, czy wszystko wyświetla się poprawnie. Działa? AVIF w WordPress może zostać domyślnym formatem dla nowych zdjęć, a stara biblioteka zostaje bez zmian.
Najczęstsze pytania
Czy po aktualizacji do WordPress 6.5 moje zdjęcia same zmienią się w AVIF?
Nie. Istniejące pliki zostają w dotychczasowym formacie. AVIF pojawi się dopiero wtedy, gdy sam wgrasz takie pliki albo programista ustawi filtr konwersji dla nowych uploadów.
Czy AVIF działa w każdej przeglądarce?
We wszystkich głównych tak. Jeśli część klientów korzysta ze starszych wersji, możesz zostać przy JPEG lub WebP albo dodać polyfill.
Co zrobić, gdy w Kondycji witryny nie ma AVIF?
Poprosić hosting o aktualizację Imagick lub LibGD do wersji z obsługą AVIF. Do tego czasu zostań przy WebP lub JPEG, które WordPress obsługuje bez żadnych dodatkowych zmian.